Rehberlik Servislerinin Problemlerinden Biri:”Kurumsallaşamama”

(Konunun başında hatırlatmak isterim ki rehberlik servisinin kurumsallaşması öğretmenlerin, idarecilerin, öğrencilerin ve velilerin bakış açılarını olumlu yönde etkileyecek; psikolojik danışmanların mesleki tükenmişliklerini azaltabilecek bir konudur)

Rehberlik servislerinin kurumsallaşmasının ve sürekliliğinin önemini birden fazla okul gezince daha çok anladım. Her gittiğim okulda rehberlik sistemini oturtmak zaman alıyor. Özellikle önceden bilmemiz ve farkına varmamız gereken öğrenciler hakkında bilgiyi çok sonradan hatta olaylar meydana gelince öğreniyoruz. Buda gereksiz yere enerji ve zaman kaybı demek oluyor. Elbette her yiğidin kendine göre bir yoğurt yemesi  vardır. Her psikolojik danışman mevcut rehberlik ve psikolojik danışma ilke ve amaçları çerçevesinde kendine has bir yaklaşım sergileyebilir. Kendi tarzına göre bir sistem ve öncelikler tayin edebilir. Lakin bu rehberlik servisinin dosya sisteminin kişiden kişiye değişmesi anlamına gelmez. Birçok okulda rehberlik desimal dosya sistemine uyulduğunu gördüm. Ancak ne yazık ki içlerinin boş olduğuna ve gerekli özenin gösterilmediğine birçok defa tanık oldum.

Rehberlik Servislerinin Kurumsallaşmasının önündeki engel sadece düzensiz dosya sistemi değil elbette. Bir psikolojik danışman okul değiştirdiğinde yerine başka bir psikolojik danışman atanmadığında, servisin okul yönetimi tarafından dağıtılması yada amacı dışında kullanılması da kurumsallaşmanın önünde ayrıca bir engeldir.

Diğer bir neden de okul kültürünün rehberlik servisinden beklentisinin net olmamasıdır.  Her okulun yazılı olmayan bir kimliği vardır. Bu kimliğine uygun olarak beklendiler oluşturur. Örneğin disiplin tarzıyla ilgili, sosyal etkinlikler ile ilgili yada rehberlik hizmetleri ile ilgili beklentiler. Genelde rehberlik servisleriyle ilgili beklentiler konusunda okullarda belirsizlikler olabiliyor. Bu nedenle yeni gelen psikolojik danışman nereden başlayacağını bilememektedir.

Özetle belirtmek isterim ki kurumsallaşmamış bir rehberlik servisi okul içinde de yeterli bir etkiye sahip olamayacaktır. Eğer bir okulda rehberlik servisi ne iş yapar sorusuna; öğrenci, veli, öğretmen ve idareci açısından cevap verilemiyorsa rehberlik servisinin kurumsallaşmasında bir problem var demektir. Elbette bu kafa karışıklığı ile PDR servisi verimli olamayacaktır.

Okulda rehberlik servisi ve rehberlik hizmetlerini nasıl kurumsallaşabilir?

  1. Öncelikle psikolojik danışmanlar desimal sistemine ve içeriğine gerekli önemi vermelidir.
  2. Rehberlik servisi okulun öncelikleri ve misyonu doğrultusunda öğretmenler kuruluna da ilan ettikleri bir bildiri-yazı-program hazırlamalıdır. (Rehberlik programından farklı olarak yeni gelen her psikolojik danışman için yol haritası olacak nitelikte kısa ve net okulun rehberlik önceliklerinin yazılı olduğu bir yazı). Bu yazı siz okuldan ayrıldıktan sonra yerinize gelecek olan psikolojik danışmana yol haritası olacaktır.
  3. İdareciler zaman zaman psikolojik danışmanların desimal sisteme uyup uymadığı konusunda duyarlı olmalıdır.
  4. (Azda olsa) Bazı psikolojik danışmanlar kayıt tutmayı gereksiz görmektedir.  Lakin rehberlik servislerinin kurumsallaşması için yazılı kaynakların önemi büyüktür. Çok çok özel bilgiler elbette kayıt edilemeyebilir. Lakin okul içinde rehberlik kapsamında yapılan rehberlik çalışmaları ve projelerin yazılı hale getirilmesi ve belgelenmesi bu tür çalışmanın devamlılığı açısından da önemlidir.
  5. Birden fazla psikolojik danışman olan okullarda haftalık psikolojik danışmanlar toplantısı yapılmalıdır. Özellikle okula yeni gelen psikolojik danışman için bir oryantasyon ? brifing toplantısı kurumsallaşma için yararlı olacaktır.
  6. Rehberlik servisinde mutlaka rehberlik ve psikolojik danışmanlık hizmet alanları şeması olmalıdır. Bu şemada servisin rehberlik alanlarına göre kategorik olarak çalışma konuları olmalıdır. Şemaya kim bakarsa baksın bu rehberlik servisi ne iş yapar? Sorusunun cevabını bulmalıdır.
  7. Yukarıda da saydığım bazı belge ve dokümanlar ile ilgili, yapılmış ve yarım kalmış konularda sizden sonra gelecek olan psikolojik danışmanı bilgilendirmek maksadıyla brifing dosyası hazırlanabilir.

Şimdilik aklıma bunlar geldi. Bunlar genelde şimdiye kadar pek üzerinde durulmayan konular olduğu için kula garip gelebilir. Ancak tecrübelerim bu tür yaklaşımlara rehberlik servislerinin ihtiyacı olduğunu gösteriyor. Rehberlik servisinin okullarda kurumsallaşması için sizin de öneriniz varsa yorumlar bölümünde bunu yazmanızda büyük yarar olacaktır. Teşekkür ederim.

Kaynak: http://www.aktuelegitim.com

Özlakn Emiroğlu-Psikolojik Danışman

Bu yazıyı paylaşmak ister misiniz?

11 thoughts on “Rehberlik Servislerinin Problemlerinden Biri:”Kurumsallaşamama”

  1. Bir arkadaş evrak-kağıt- ile topu eşleştirmiştir. Evet futbolda asıl olan top değil o sadece bir unsur. Asıl olan GOOL dür. Golü çıkarırsanız futbolun hiç bir anlamı olmaz değil mi? O zaman birey merkezli oyun esastır. Rehberlik bireye yaşamsal nitelik kazandırırsa anlam kazanır aksi laf salatası veya kağıt yığın dosya oluşturmaktan başka bir şey değildur….

    Reply
  2. sevgili meslektaşlarım
    size kimse kendinizi değersiz hissettiremez siz izin vermedikten sonra…
    biz öğrenciyken (15 yıl bitti.) bu alanın bebek bir alan olduğu ve elbette sistemi oturana kadar bunun bir vebali olacağı iletilmişti. bir çok meslektaşımda bu bilgiye sahiptir. kabul etmeliyiz ki biz de (ülkemizde)yararlı şeyler çabuk kabul edilmiyor. zararlı alışkanlıkları da kolay bırakamıyoruz . kendimizi kabul ettirmek için yaptığımız tüm çalışmalarımızı “siz ne yapıyorsunuz ki bütün gün oturuyorsunuz ” veya “odanız var çay kahve ohhh valla. Güzel iş bir daha dünyaya gelirsen rehber öğretmen olacağım” diyerek heba edengörmezden gelen arkadaşlarımız! bizim kendimizi kötü hissetmemize neden oluyor.
    AMA bu kişilerin TENEKE olduklarını farketmem yıllarımı aldı.
    OYSA ben iyi ki varım ve rehber öğretmenim ÇÜNKÜ tacize uğramış ve kimseye söyleyememiş bir öğrenciyi fark etmek, annesi gözünün önünde öldürülmüş bir öğrenciyi dinleyebilmek. otistik belirtileri bir tenefüs esnasında ayırabilmek” sürekli yaramazlık yapıyo bıktım bu öğrenciden” diye şikayet eden bir öğretmene bu çocuğun disleksi ya da DEHB olabileceğini iletebilmek için varım. kurumsallaşmak mı ilhan KARA ya katılıyorum bizim değerimizi yaptıklarımızı sorunlarımızı her yıl YILSONU raporu ile ilettiğimiz RAM ‘ın BRİFİNG vererek ortaya koyması geçici değil kalıcı çözümler üretmesi ve bu konuda kamuoyu oluşturması gerekir diye düşünüyorum. desimal dosya mı? bunlar bence suni problemler RAM IN GÖNDERDİĞİ KAYNAŞTIRMA RAPORUNU GÖRÜŞME DOSYASINA TAKAN ARKADAŞA RASTLAMADIM. YAPTIĞI ANKET ÇALIŞMASINI İLAN ETMEYEN REHBER ÖĞRETMEN ARKADAŞTA TANIMADIM AMA BİLGİSAYARIN ÇÖKME İHTİMALİNİ DÜŞÜNEREK F. BELLEK KOLEKSYONU OLANLARI BİLİYORUM ( TAKINTI YAPMIŞLAR:))))) )

    Reply
  3. pekçok rehberlik servisi ziyareti gerçekleştiren bir kişi olarak düşüncem o ki; rehberlik hizmetleri için ayrı bir modül oluşturulmalı ve e-okula entegre edilmeli, böylece rehberliğin süreklilik ilkesi tesis edilmeli. ancak, bazı arkadaşlarımın ısrarla evrak çalışmalarına soğuk bakmalarını anlıyamıyorum. düşünün, büyük bir stadda 20.000 seyirci yerini almış, sahada 22 futbolcu yerini almış, yan hakemler, orta hakem hazır… ancak bir şey eksik, top, evet o yuvarlak meşin, o olmazsa oyun başlayamaz ve tüm hazırlıklar anlam bulamaz. eğitimde topun yerini kağıt almaktadır. tüm teknolojik yeniliklere rağmen kağıt, öğrenci merkezli eğitimde en etkili araçtır. öğrencilere, muhakeme, düşüncelerini kurgulama fırsatı veren en etkili araç hala kağıttır. yönetici ve öğretmenlerin de çalışmalarını planlama ve bu plana uygun yürütme, yapılanları izleme, değerlendirme ve yeniden planlama aracıda yine kağıtlardan oluşan evraklardır. bu evraklar çalışmalarımızın kanıtı belgelerdir ve birimlerin standartlara uyarak, kurumsallaşmasını sağlar. ayrıca günümüz teknolojisi evrak hazırlamayı kolaylaştırmışken, kağıtlara yönelik fobi oluşmasını nasıl izah edebiliriz.

    Reply
  4. RAM ların rehberlik servisleri ile ilgili çalışmaları sadece program göndermek midir.Kurumsalaşma önce Ramlardan başlar rehberlik servisine kadar etkisi olur.RAM lar servislere sahip çıkmalı. Oryantasyon çalışmaları yapmalı. Okul idarcilerinin insafına bırakmamalı. Yönetmelik değişiklikleri olacaktır. 2-3 aya kadar genel Fakat ağırlıklı çalışmalar özel eğitim üzerine yoğunlaşmıştır.Çünkü RAM müdürlerinin çoğu özel eğitimci(sınıf öğretmeni) olması noktasında rehberlik çalışmalarına mesafeli kalmaktadırlar. Gülver Alatlı ‘ya katılmamak mümkün değil.Saygılar.

    Reply
  5. Degersizlik hisseden genc arkadasim. Sizin cok degerli oldugunuzu ben biliyorum. Buna siz de inanmalisiniz. Yaptigimiz is de cok degerli. Bu nedenle, öncelikle bizler, kendimizi surekli gelistirip yenileyerek, her konuda yetkinleserek, deneyim kazanarak ve de en onemlisi cocugu severek ise baslamaliyiz. Kendimizden emin oldugumuzda bu isimize yansiyacak ve kurumsallasma kendiliginden gelecektir. 18 yillik sinif ogretmenligi deneyiminden sonra bransimi tanimak uzere gectim ve bu alanda da yapabilecegim cok is oldugunu gordum. Bana gore alanimiz insan ile ilgili oldugu icin temel sart iletisim ve guleryuzlu olmaktir. Bu iki oge tum kapilarin anahtaridir. Sevgi ve saygilarimla….

    Reply
  6. ellerinize sağlık. kısa sürede bolca okul gezen biri olarak yaşadıklarımı gördüm. önceliklerinden biri kurumsallaşma olan biri olarak tespitlerinize ilaveten kurumsallaşma için bazı unsurların e-okul sistemiyle entegre hale getirilmesinin de yararlı olacağını düşünüyorum.
    bir de son ders programları ile kaldırılan rehberlik saatlerinin kurumsallaşmaya bir darbe olduğunu. zira bu saatler düzenli olarak bazı çalışmalar yapılıyorken bazı uygulamaları gerçekleştirmek için de ekstra zaman ihtiyacımızı karşılıyordu ki, şimdi bir çok çalışma için yoktan zaman yaratmamız beklenecek!

    Reply
  7. Kurumsallaşma gerçekten de çok önemli bir konu değindiğiniz için teşekürler. Yazınızı anlamlı bulmakla beraber aklıma gelen bir soruyu da paylaşmadan geçemeyeceğim:” Daha varlık nedenimiz ve gerekliliğimiz mensubu olduğumuz Bakanlıkça anlaşılamamışken, her gittiğimiz okulda müdürün kişiliğine ve insafına bırakılmışken kurumsallaşma nasıl gerçekleşecek?” Burada alandakilere iş düştüğü cevabı akla geliyor ancak ne kadar bu işin eğitimini de alsanız gerçeklerin duvarına toslayınca ve kendinizi yapayalnız hissedince yaptığınız işin niteliğini ve mesleğinizin kalite çıtasını yükseltecek gücü nereden bulacaksınız…Bunları 5 yıllık bir rehber öğretmen olarak söylüyorum daha uzun süre dayanabilmiş meslektaşlarıma(elbette mesleği için dertlenen ve hareketlerinin hepimize mal edildiğinin şuurunda olanlara) gıptayla bakıyorum…

    Reply
    1. Şahsım adına diyebilirim ki 15 yıllık mesleki geçmişime göre birçok genç ve deneyimli meslektaşıma kıyasla ben başarılı sayılmam. Bir sıralama yapılacak olsa belki gerilerde olurum.

      Lakin bir yönümü her zaman korumuşumdur. O da her durum ve şarta göre bir değer üretebilirim. Bizim elimizde kurumsallaşma için iyi yada kötü, yeterli yada yetersi bir yönetmelik var. Bunun farkını hissetmek zorundayız. Başkalarının algısı ancak 10-20 yılda değişir. Buda bizim bir sistem oturtmamıza bağlıdır.

      Hele ki her psikolojik danışmanın bir özel kuramı olmalıdır. Bu kuram elbette bizim ilke ve amaçlarımıza uyumlu olmak zorundadır.

      Lakin yavaş yavaş ben diğer öğretmenlere suç bulmayı bıraktım. Aynaya bakmak zorundayız. Proaktif olan psikolojik danışmanlar öğretmen, öğrenci ve velilerin taktirini kazandığı gibi rehberlik hizmetlerine de değer katıyor. Kurumsallaşması için zemin oluşturuyor.

      Sizin bu yazınız bile bence bir dertlenme neticesi olduğunu düşünüyorum. İnşallah bundan sonra mesleğimiz yukarı bir ivme kazanacaktır.

      Reply
  8. ben bu yazılı formlara takılıyorum. artık bilgisayar sistemine geçmemiz gerektiğini düşünüoyurm. tamam her şeyin raporunu tutalım, özetini yazalım ama lütfen kağıt diye diretmeyelim. rehberlik servisleri için bir paket program geliştirilmeli diye düşünüyorum. benim bulunduğum ilde resmi yazılar internet üzerinden gönderiliyor. şimdi benim gelen evrak dosyam bomboş, hepsi bilgisayarda

    Reply
    1. bilgisayara kaydetmek güzel lakin bilgisayarınızın bozulup içindeki verilerin kaybolduğunu düşünün bi de. o güzel emekleriniz boşa gitmiş olur.

      Reply
  9. valla tükendik billa tükendik.yaptıklarımızn görülmemesi sürekli sözlü tacizler,mesai saatlerimize hergün çakılan laflar,bitmek tükenmk bilmeyen beklentiler.her geçen yıl dahada fazla düşüyr motivasyonum,değrsizlk hissi en yıpratıcı şey

    Reply

Yorumunuzu ve sorularınızı bizimle paylaşabilirsiniz