Çocuğumuza karşı nasıl bir tutum içindeyiz?

Çocuk yetiştirme tutumları kültürden kültüre değişirken hatta bir ülkenin bir ucunda yetiştirilen çocuklarla diğer ucunda yetiştirilen çocuklar arasında bile farklılıklar oluyor. Kimisi daha çok grubun çıkarlarını ön planda tutarken bir diğeri daha rekabetçi ve bireysel olabiliyor. Peki, bu farklılıkların oluşmasında ki aile davranışları nelerdir ve bu aile davranışları çocuklarımızda ne tür kişilik yapısına sebep oluyor gelin hep birlikte inceleyelim.

1) Eşitlikçi ve Demokratik Tutum: Bu tutuma sahip ebeveynler iseniz çocuğunuzun bağımsız kişilik oluşturmaları sizi korkutmaz. Aksine onların birey olabilmeleri için yeterince destek veriyorsunuz demektir. Çocuğunuzun temel ihtiyaçları (beslenme, barınma vs.) yanı sıra ona “sevgi” gösteriyorsunuzdur ve çocuğunuz aile içinde eşit haklara sahiptir. Bu tip anne-babalar çocuklarına karşı arkadaşça tavırlar sergilerler ve çocuklarına eşit haklar tanırlar. Bu aileler çocuklarına bedensel ceza ( dayak, iteleme vs.) uygulamazlar. Bu ailelerde katı kurallar yoktur. Çocukların başarıları ödüllendirilir. Bu tutumla yetişen çocuklar girişimci, sorumluluk sahibi, yaratıcı fikirler üretebilen bireyler olurlar.

2) Aşırı Koruyucu ve Müdahaleci Tutum: Eğer bu tip tutumu benimsemiş bir aileyseniz çocuğunuzun kendi kararlarını vermesine müsaade etmez ona her zaman size muhtaç gibi davranırsınız. Çocuğunuzun adına kararlar alır ve bunu anne-baba olarak göreviniz olarak görürsünüz. Aslında koruma ve himaye tamamen normal anne-baba davranışı iken çocuğun kendini gerçekleştirme faaliyetlerini engelleyerek yaptığınız zaman “aşırı koruyucu” tavır takınmış olursunuz. Bu şekilde büyütülen çocuklar güvensiz, himaye arayan esnekliği olmayan, katı, kuralcı bireyler olurlar.

3) Çocuk Merkezli Tutum: Bu tutum daha çok şehir yaşantısında meydana gelir. Çocuğun her istediğinin yerine geldiği bu ailelerin çocuklarında sorumluluk bilinci gelişmez ve hazırcı kişilik yapısı oluşur.

4) Aşırı Otoriter ve Baskıcı Tutum: Eğer bu tutuma sahip bir ebeveyn iseniz temel düşünceniz şudur “çocuklarım ben ne dersem onu yapmak zorundalar.” Çocuğun her davranışına müdahale etmek ailenin hakkıdır ve istenmeyen davranış sergileyen bir çocuk ceza olarak dayak yiyebilir bu eğitimin bir parçasıdır. Bu şekilde yetişen çocuklar ise daha çok korkak,otoriteye karşı çekingen, kendinden istenilenin fazlasını yerine getiren bir kişilik yapısı geliştirirler.

Bu tutumların dışında ise; tutarsız tutum ve reddedici tutum vardır. Ve bu tutumlar her zaman tek başlarına görülmeyebilir, birden fazla tutum bir arada görülebilir ailelerde. Biz bu tutumlardan hangisi ya da hangilerini benimsiyoruz? Benimsediğimiz tutumun sonucu olarak çocuklarımızın kişilik yapısı nasıl etkileniyor?

Kaynakça: Adnan Kulaksızoğlu, Ergenlik psikolojisi
Yazan: Kübra SÜLÜKOĞLU

Bu yazıyı paylaşmak ister misiniz?

Yorumunuzu ve sorularınızı bizimle paylaşabilirsiniz